De kunst van het wisselen van sluisdeuren

Een sluisdeur vervangen lijkt op het eerste gezicht een kwestie van uitnemen en terugplaatsen. De werkelijkheid is aanzienlijk complexer. Zeker bij de Krammersluizen, met deuren variërend van 65 ton tot maar liefst 400 ton zwaar. Voor De Klerk vormen de deurwissels de bekroning van jarenlange betrokkenheid bij het complex, waar het bedrijf sinds 2015 vrijwel onafgebroken actief is met onderhouds-, renovatie- en revisiewerkzaamheden.

Die ervaring speelde een belangrijke rol toen combinatie ZEEKR op zoek ging naar gespecialiseerde partners voor de renovatie van verschillende onderdelen van het complex. “De Klerk werd al in de tenderfase betrokken om mee te denken over deurwissels, bodembeschermingswerkzaamheden, uitvoeringsmethoden, faseringen en risico’s”, vertelt Edwin Sebregts, disciplineleider werktuigbouw bij De Klerk.

Totaalpakket onder één dak

De betrokkenheid van De Klerk komt niet uit de lucht vallen. “Tussen 2020 en 2024 hebben we al het stalen remmingwerk en alle wachtplaatsen in de voorhavens van de Krammersluizen gereviseerd”, zegt Sebregts. “De stalen constructies werden gedemonteerd, opgeknapt, opnieuw geconserveerd en teruggeplaatst.” Daarnaast voerde De Klerk in het verleden al meerdere deurwissels uit op het complex, zowel in de jachten- en duwvaartsluizen. “De waterbouwtak vormt weliswaar onze grootste discipline, maar we beschikken ook over een staalbedrijf en sinds 2019 over een werktuigbouwkundige divisie.” Die combinatie blijkt juist bij deurwissels en de revisie van de sluisdeuren van de jachtensluizen van grote waarde.

Statische noodkering

Na de zomer start één van de meest zichtbare onderdelen van de renovatie: de deurwissels van de jachtensluis. “Van medio september tot en met begin mei wordt één sluiskolk aangepakt”, legt Sebregts uit. Dat moment is bewust gekozen om de recreatievaart tijdens het hoogseizoen zo min mogelijk te hinderen. “Per keer wordt een sluisdeur verwijderd en vervangen door een tijdelijke (statische) nood- kering. De deur gaat vervolgens naar onze werf in Moerdijk, waar deze wordt gereviseerd, waar nodig versterkt en opnieuw wordt geconserveerd. Ongeveer negen weken later keert de deur terug naar de kolk en verhuist de noodkering naar de tweede deur van dezelfde kolk waarna we het ‘kunstje’ herhalen.”

De sluisdeuren van de jachtensluis wegen circa 65 ton, maar dat gewicht vormt volgens Sebregts niet de grootste uitdaging. “Door de aanwezigheid van een vaste brug boven de kolk is de ruimte voor hijswerkzaamheden aan één zijde beperkt.” Daarvoor bedacht De Klerk een specifieke werkmethode waarbij de deur eerst wordt opgetild, waarna een ponton met een speciaal stalen frame onder de deur wordt gevaren. De deur blijft hierdoor rechtstandig staan en wordt zo de kolk uitgevaren.

Drijvende bok

Parallel aan deze werkzaamheden vinden ook deurwissels plaats aan de Duwvaartsluizen. “Hier gaat het om een heel andere orde van grootte”, zegt Sebregts. “Een roldeur weegt inclusief onderdelen bijna 400 ton.” Voor deze operatie werkt De Klerk samen met specialist Bon & Mees uit Rotterdam. “Met behulp van de drijvende bok Matador worden de enorme deuren uitgenomen en vervangen door een aangepaste en gereviseerde roldeur. In opdracht van Smulders verzorgen we vanuit De Klerk onder meer de logistiek, werktuigbouwkundige werkzaamheden en ondersteuning tijdens deze complexe operaties. De deuren zelf worden door Smulders in Vlissingen gereviseerd. Zodra een deur klaar is, pikken wij deze weer op en gaan door naar de volgende deurwissel.”

Van het demonteren van aandrijvingen en het reviseren van bewegende delen tot staalreparaties, conservering en hijswerkzaamheden vanaf het water. Voor de Klerk komen alle disciplines samen in dit project.