Zinkstukken als basis voor een sterke dijk

Traditionele constructies voor duurzame waterveiligheid

Zinkstukken vormen al eeuwenlang een onmisbaar onderdeel in de bescherming van Nederlandse dijken. Ze houden het zand op zijn plaats, beschermen het talud tegen erosie en leggen letterlijk de basis voor een veilige waterkering. Voor familiebedrijf Van Aalsburg vormen deze traditionele, maar uiterst effectieve constructies al generaties lang de kern van het werk. Ook bij de dijkversterking op Marken hebben deze robuuste matten van wilgentenen en geotextiel een belangrijke functie, maar het werk gaat verder dan alleen aan de waterkant.

Onze geschiedenis met zinkstukken gaat ver terug, begint Jennis van Aalsburg. “Mijn grootvader is ooit begonnen met het kweken van wilgentenen en inmiddels werken we met meerdere generaties samen in het familiebedrijf. Voor projecten van DEME, een van de combinanten binnen Hof op Marken, produceren wij al ruim dertig jaar zinkstukken. Een langdurige samenwerking die is gebaseerd op vakmanschap en betrouwbaarheid. Zij spuiten de dijk op, wij werken hem af.”

Van ecoraster tot tussenoplossing

Op Marken gaat de bijdrage van Van Aalsburg nog een stap verder. “Nog vóór de eerste zinkstukken werden gelegd, hebben we slimme maatregelen genomen voor de natuur”, vertelt Van Aalsburg. “Zo hebben we een ecoraster van geotextiel geplaatst op de dijk dat ervoor zorgt dat kwetsbare diersoorten, zoals ringslangen, veilig uit de werkzone blijven. Vervolgens hebben we in het voortraject twee proefstukken gemaakt met de definitieve bekleding, zodat opdrachtgever en omwonenden een beeld kregen van het eindresultaat.” Kenmerkend voor de dijkversterking op Marken is dat de dijk in fases wordt opgespoten met zand. “In het voortraject hebben we daarom voor de kustlijn, over een lengte van circa 5 kilometer en een breedte van 10 meter tijdelijke zinkstukken aangebracht, die het opgespoten zand beschermen tijdens de voorbelasting.”

Definitieve constructie

Inmiddels vertoont de opgespoten dijk geen zettingen meer. “Na de zomervakantie starten we met de definitieve constructie”, legt Van Aalsburg uit. “Dagelijks wordt zo’n 40 meter aan tijdelijke zinkstukken verwijderd, het talud opnieuw geprofileerd en een nieuw zinkstuk aangebracht en afgewerkt met steenbestorting. Dat doen we volledig in eigen beheer. We zijn voor deze klus volledig afhankelijk van de weersomstandigheden. Wind kan de grote matten als vliegers optillen en golven bemoeilijken het profileren van het talud. Onder gunstige omstandigheden kan het tempo aanzienlijk omhoog. Zo werd onlangs op één dag maar liefst 5.000 m2 gezonken, al is dat wel uitzondering.” Van Aalsburg verwacht op Marken ongeveer een jaar bezig te zijn. “Als het nodig is en het weer meezit, zijn we flexibel genoeg om op te schalen.”